پوسیدگی دندان در زمان ارتودنسی: علت، درمان و پیشگیری

تعداد زیادی از افراد، به خصوص کودکان و نوجوانان، به طور مداوم، مسواک نمی‌زنند و از نخ دندان استفاده نمی‌کنند. اگر بهداشت دهان و دندان را رعایت نکنید، خطر ایجاد پوسیدگی‌های دندان و یا حفره‌هایی در زیر بریس‌های نصب شده روی دندان‌هایتان را افزایش می‌دهید. اگر از بریس‌های ارتودنسی استفاده می‌کنید، باید بسیار مراقب بهداشت دهان و دندان خود باشید. بیشتر مردم، پس از برداشتن بریس‌ها از روی دندان‌، برای خود، لبخندی زیبا را تصور می‌کنند؛ اما فکر نمی‌کنند که ممکن است، حفره‌ها و پوسیدگی‌هایی نیز ایجاد شده باشد. رعایت درست عادات بهداشت دهان و دندان درهنگام استفاده از بریس‌ها، می‌تواند به جلوگیری از پوسیدگی و حتی خراب شدن دندان‌های شما کمک کند.

هیچ کس دوست ندارد که برای مدت طولانی بر روی دندان‌های خود بریس را تحمل کند؛ و پس از برداشتن آن‌ها، با خرابی و پوسیدگی دندان‌های خود مواجه شود. به همین دلیل است که رعایت بهداشت دهان و دندان، بسیار مهم است. حفره‌های دندانی، خیلی سریع ایجاد می‌شوند؛ و این حفره‌ها ممکن است در جایی که بریس‌ها، بین دندان‌ها قرار می‌گیرند زودتر ایجاد شوند؛ زیرا با داشتن بریس، نخ دندان کشیدن بسیار دشوارتر می‌شود.

آیا ارتودنسی می‌تواند موجب پوسیدگی دندان شود؟

بسیاری از افراد، برای استفاده از بریس‌ها، مردد هستند و یا حتی از ترس اینکه این بریس‌ها باعث ایجاد حفره در دندان‌ها شوند، مایل به نصب آن‌ها نیستند. اغلب اوقات، غذاهایی که می‌خورید، بین دندان‌هایتان گیر می‌کند؛ و این امر، زمینه را برای پوسیدگی دندان‌ها، آماده می‌نماید. بریس‌ها، خود به خود، نمی‌توانند باعث ایجاد حفره، بر روی دندان‌ها شوند. با این وجود، احتمال ایجاد پلاک و حفره را افزایش می‌دهند. به همین دلیل، افرادی که بریس دارند، بیش از افرادی که از بریس استفاده نکرده‌اند؛ مبتلا به حفره‌های دندانی هستند.

ناراحت کننده است، در حالی که برای مرتب کردن دندان‌های خود، و در نهایت، جلوگیری از پوسیدگی دندان‌ها، بریس را نصب می‌کنید؛ همین کار، احتمال پوسیدگی در هنگام استفاده از بریس را افزایش دهد.

بسته به نوع بریس‌هایی که شما استفاده‌ کرده‌اید؛ بریس‌ها می‌توانند، تکه‌های غذایی که می‌خورید و قند از نوشیدنی‌های خاصی که مصرف می‌کنید را در خود نگه دارند.  گیر کردن، این ذرات غذا و نوشیدنی، باعث تشکیل باکتری می‌شوند. سپس باکتری‌ها منجر به رسوب پلاک می‌گردند؛ و تشکیل پلاک در نهایت منجر به پوسیدگی دندان (معروف به حفره دندانی) و همچنین بیماری‌های لثه می‌شود.

حتماً متوجه شده‌اید که، مهم نیست که این بریس‌ها از فلز، سرامیک و یا پلاستیک، ساخته شده‌ باشند، ممکن است که این مشکلات، با نصب بریس‌های ثابت و غیر متحرک، برای شما پیش بیاید. البته، توجه داشته باشید که، بریس‌های ترازکننده شفاف، که متحرک هستند و بریس‌های هدگیر، نیز بدون مراقبت صحیح، می‌توانند منجر به ایجاد مشکلاتی شوند.

علائم پوسیدگی دندان در ارتودنسی

علائم متعددی وجود دارند که نشان می‌دهد شما پوسیدگی دندان دارید. این علائم عبارتند از:

دندان درد شدید

درد مداوم در یک یا چند دندان، ممکن است نشان دهنده پوسیدگی دندان باشد. در واقع، دندان درد، یکی از شایع ترین علائم پوسیدگی دندان است. گاهی اوقات این درد، به طور ناگهانی و یا پس از غذا خوردن ظاهر می‌شود. این عارضه، باعث ایجاد درد و ناراحتی در داخل و یا اطراف دهان می‌گردد. همچنین ممکن است که درهنگام جویدن غذا، احساس درد و فشار داشته باشید.

حساسیت بیشتر به مواد غذایی سرد و یا گرم

حساسیت دندانی که بعد از خوردن غذای سرد یا گرم ادامه می‌یابد، ممکن است نشانه پوسیدگی دندان باشد. وقتی مینای دندان شروع به فرسایش می‌کند، می‌تواند عاج دندان را که لایه بافت سخت زیر مینای دندان است را تحت تأثیر قرار دهد. عاج، از تعداد زیادی مجرای توخالی میکروسکوپی تشکیل شده است.

وقتی مینای کافی برای محافظت از عاج وجود نداشته باشد، غذاهای گرم، سرد، چسبنده یا اسیدی می‌توانند سلول‌ها و اعصاب داخل دندان را تحریک کنند. این همان چیزی است که باعث ایجاد حساسیت دندانی در شما می‌شود.

ایجاد حفره دندان

شما ممکن است که سوراخ‌هایی در دندان‌های خود، همراه با پوسیدگی دندان، مشاهده کنید. بعضی از این سوراخ‌ها، به ویژه آن‌هایی که بین دندان‌ها یا شکاف‌ها هستند، قابل مشاهده و یا احساس نمی‌باشند. با این حال، ممکن است، همچنان درد یا حساسیت را در آن ناحیه، احساس کنید. اگر سوراخ یا حفره‌ای در دندان خود پیدا کردید، به دندانپزشک خود مراجعه نمائید. این نشانه آشکار پوسیدگی دندان است.

ایجاد لکه روی دندان

لکه‌های دندان، ممکن است در ابتدا به صورت نقطه‌های سفیدی روی دندان ظاهر شوند. با بیشتر شدن پوسیدگی دندان، این لکه‌ها ممکن است تیره‌تر شوند. رنگ حفره‌های دندانی ممکن است که، قهوه‌ای، سیاه یا سفید باشد و معمولاً روی سطح دندان ظاهر می‌شوند.

تشخیص پوسیدگی دندان هنگام ارتودنسی

دندانپزشک، معمولاً می‌تواند پوسیدگی دندان را با موارد زیر تشخیص دهد:

• سؤال کردن در مورد درد و حساسیت دندان
• معاینه دهان و دندان
• نواحی نرم داخل دهان شما را با ابزارهای ویژه دندانپزشکی، بررسی می‌کند.
• نگاه کردن به عکس اشعه ایکس دندان، که می‌تواند میزان حفره‌ها و پوسیدگی‌ها را نشان دهد

دندانپزشک، همچنین می‌تواند به شما بگوید که کدام یک از سه نوع حفره را دارید: سطح صاف، گودی و شکاف (حفره دندان) و یا پوسیدگی ریشه.

درمان پوسیدگی دندان در ارتودنسی

اگر بر روی دندان‌های خود، بریس دارید، درمان پوسیدگی دندان‌ها کمی سخت‌تر است، اما غیرممکن نیست. به طور کلی، پوسیدگی، در فواصل بین دندان‌ها و اطراف براکت‌ها و سیم‌ها اتفاق می‌افتد. اگر پوسیدگی دندانی دارید که در یک نقطه است؛ می‌توان سیم شما را برداشت تا دندانپزشک بتواند درمان مناسب پوسیدگی را برای شما انجام دهد. برای اینکه بتوانید حفره دندانی خود را پر کنید و سیم خود را تعویض نمائید، باید قرار ملاقات‌های خود را با (دندانپزشک و ارتودنتیست) نزدیک به هم تنظیم کنید.

در موارد شدید پوسیدگی دندان، ممکن است مجبور شویم براکتی را که مزاحمت ایجاد می‌کند، از روی دندان برداریم. ما فقط در موارد خاصی این کار را انجام می‌دهیم؛ و قسمت برداشته شده را در اسرع وقت جایگزین می‌کنیم تا دندان‌های شما تکان نخورد.

درمان حفره، با بیرون آوردن پوسیدگی دندان و پر کردن آن، با داشتن بریس‌ها، مانند درمان دندان بدون بریس است، فقط اگر بریس دارید، باید دستگاه‌های ارتودنسی نیز در مطب دندانپزشک باشد.

حتماً اگر حساسیت دندان، درد شدید (و حتی خفیف) هنگام جویدن و اینکه آیا به غذاهای سرد یا گرم حساسیت دارید را، به پزشک، اطلاع دهید. این علائم نشان می‌دهد که ممکن است پوسیدگی شدیدتری نیز وجود داشته باشد.

عوارض درمان نکردن پوسیدگی دندان در زمان ارتودنسی

احساس درد در هنگام جویدن، گاز گرفتن ضعیف و بروز حساسیت دندانی به غذاها و نوشیدنی‌های شیرین، همه نشانه‌هایی هستند که نشان‌می‌دهند، ممکن است یک یا چند پوسیدگی داشته باشید. اگر پوسیدگی دندان درمان نشود، ممکن است که پالپ دندان را آلوده کند. حفره‌های درمان نشده، خیلی زود می‌توانند موجب آبسه‌های دردناک، عفونت و یا حتی مشکلات فک شوند. به همین دلیل مهم است که تلاش کنید زمان بیشتری را صرف تمیز نگه داشتن بریس‌های خود، برای جلوگیری از پوسیدگی دندان کنید.

مراقبت از ارتودنسی دندان و پیشگیری از پوسیدگی

با داشتن بریس‌ها، باید در تمیز کردن آن‌ها دقیق باشید وگرنه غذا و پلاک در مکان‌های مختلف آن، گیر می‌افتد. اگر این مواد را از روی بریس‌ها پاک نکنید، به سرعت مینای دندان شما را از بین می‌برند و باعث پوسیدگی اطراف ارتودنسی شما می‌شوند. این ضایعه، ممکن است که روی هر دندانی اتفاق بیفتد.

نکات زیر را برای تمیز کردن بریس‌ها و جلوگیری از پوسیدگی دندان، رعایت کنید:

• دندان‌های خود را بعد از هر وعده غذایی، مسواک بزنید تا ذرات غذا و قند از گوشه و کنار دندان‌هایتان پاک شود. اطمینان حاصل کنید که تا حد امکان، اطراف بریس‌های خود را با قسمت نرم مسواک، تمیز نمائید. ممکن است زمان بیشتری برای مسواک زدن، نسبت به زمانی که بریس نداشتید نیاز داشته باشید، اما بهتر از نیاز به پر کردن حفره است.
• در صورت امکان از یک مسواک ارتودنسی استفاده نمائید؛ زیرا این مسواک‌ها به طور خاص، برای حرکت کردن در اطراف ساختار دندانی و ارتودنسی شما طراحی شده‌اند. برندهای زیادی از مسواک‌های ارتودنسی، برای انتخاب وجود دارد.
• از یک مسواک بین دندانی همراه با مسواک معمولی خود، استفاده کنید. مسواک‌های بین دندانی به طور خاص طراحی شده‌اند تا به زیر براکت‌ها و سیم‌هایی برسند که مسواک معمولی نمی‌تواند آنجا را تمیز کند.
• یک خمیر دندان یا ژل دندان مناسب انتخاب نمائید. این کار برای اطمینان از بهره‌مندی شما از اثرات مفید، در عین حال اجتناب از واکنش‌های آلرژیک و سایر عوارض است.
• از نخ دندان استفاده کنید. درست مانند مسواک‌های ارتودنسی، نخ دندان مخصوص ارتودنسی نیز وجود دارد و در دسترس است، آنها توانایی مانور بهتری در مقایسه با نخ دندان معمولی دارند و ممکن است با مواد مفیدی مانند موم پوشانده شده‌ باشند.
• از دهانشویه استفاده کنید؛ دهانشویه همراه با فلوراید برای تقویت مینای دندان و شستشوی مواد غذایی یا ذرات قندی که ممکن است پس از مسواک زدن و نخ دندان کشیدن، هنوز باقی مانده باشند به کار برده می‌شود.
• استفاده از واترپیک نیز مفید است. واترپیک، ابزاری است که به دفع ذرات غذا از روی دندان‌ها به‌وسیله جریان آب، کمک می‌کند.

• اگر می‌خواهید یک بسته کامل در دسترس داشته باشید که در آن تمام نیازهای بهداشت دهان و دندان شما برآورده شود، کیت‌های مراقبت ارتودنسی وجود دارند در دسترس هستند؛ که شامل بسیاری از محصولات و ابزار مفید، در برند‌های متفاوت است.
• محدودیت‌های غذایی را رعایت کنید و از خوردن غذاها و نوشیدنی‌هایی که خطر پوسیدگی و خرابی دندان را افزایش می‌دهند، حداقل در طول مدت درمان، اجتناب کنید.
• قرار ملاقات‌های منظمی را تعیین کنید تا متخصص ارتودنسی بتواند پیشرفت شما را بررسی کند. همچنین می‌توانید تمیزکننده‌ای داشته باشید که هم دندان‌ها و هم بریس‌هایتان را کاملاً تمیز کند.

سخن پایانی

پوسیدگی دندان یک مسئله جدی است که نیاز به مراقبت‌های پزشکی مناسب دارد، دندانپزشک می‌تواند هر بیماری موجود را درمان کند و از آسیب بیشتر به دندان‌های شما جلوگیری نماید. با این حال، برای شروع  درمان، منتظر وقوع آسیب دندانی نباشید. بهترین کاری که می‌توانید انجام دهید این است که بهداشت دهان و دندان خود را کاملاً رعایت کرده و از محصولات بهداشتی دهان و دندان با کیفیت بالا استفاده نمائید تا از وضعیت بهداشت دهان و دندان خود، اطمینان حاصل کرده و در وهله اول از پوسیدگی دندان‌ها جلوگیری کنید.

در سپیدفمیلی ما همیشه محصولات با کیفیت بالا، قیمت منصفانه، پشتیبانی دوستانه و البته تعهد در قبال رضایت از آنها را در اختیار مشتریان خود قرار داده‌ایم. اگر شما علاقه‌مند به خرید محصولات بهداشت دهان و دندان هستید یا سؤالات مشابهی در ذهن شما وجود دارند، همیشه می‌توانید با ما تماس بگیرید.

سوالات متداول

آیا ارتودنسی به دندان آسیب می‌رساند؟

خود بریس‌ها، به دندان‌های شما آسیب نمی‌رسانند. در واقع عدم رعایت بهداشت دهان و دندان، هنگام استفاده از بریس‌ها، به مینای دندان آسیب می‌رساند. در هنگام استفاده از بریس، باید حداقل دو بار در روز، دندان‌های خود را مسواک بزنید.

آیا ایجاد حفره دندان، بعد از بریس طبیعی است؟

اگرچه اکثر مردم بعد از هر وعده غذایی مسواک نمی‌زنند، اما کسانی که از بریس استفاده می‌کنند، اگر مرتب مسواک نزنند، بیشتر در معرض ایجاد پوسیدگی دندان هستند؛ به این دلیل که غذا بین دندان‌ها و سیم‌ها باقی می‌ماند و به زیر براکت‌های فلزی می‌چسبد. بنابراین، اگر شما، بهداشت دهان و دندان را به خوبی رعایت نمی‌کنید، ممکن است که  پس از انجام درمان ارتودنسی حفره‌های دندانی داشته باشید.

چگونه هنگام استفاده از بریس، از پوسیدگی دندان جلوگیری کنیم؟

همه چیز به رعایت صحیح بهداشت دهان و دندان و تمیز نگه داشتن قطعات ارتودنسی شما، مربوط می‌شود. از این امر، اطمینان حاصل می‌کنید که تجمع پلاک‌ها حداقل است و حفره‌ها نمی‌توانند به دندان‌های شما آسیب برسانند.

آیا پوسیدگی دندان، در هنگام استفاده از ارتودنسی قابل درمان است؟

بله، دندانپزشک شما می‌تواند هر گونه پوسیدگی دندانی یا سایر عارضه‌های احتمالی، شما را درمان کند و به شما در داشتن یک روش درمانی ایمن با ارتودنسی کمک نماید. ممکن است مجبور شود ارتودنسی را بردارد، عارضه را درمان کند و سپس دوباره نصب نماید.

چگونه متوجه می‌شوید که دندان‌هایتان با بریس پوسیده شده‌اند؟

علائم پوسیدگی دندان با داشتن بریس، مانند علائم پوسیدگی بدون بریس است. این علائم می‌توانند شامل: حساسیت به گرما و سرما، دندان درد یا درد در حین جویدن باشند. درمان پوسیدگی دندان ضروری است زیرا بدون درمان، پوسیدگی می‌تواند به بیماری لثه، عفونت، آبسه و حتی مشکلات فک، منجر شود.